Text Size

Συμβουλες - Χρησιμές Συμβουλές

Τα ερεθίσματα από τον εξωτερικό κόσμο και από το εσωτερικό του σώματος γίνονται αντιληπτά με ειδικές αισθητικές νευρικές απολήξεις ή υποδοχείς.Οι μηχανοϋποδοχείς είναι οι αισθητικοί εκείνοι υποδοχείς που βρίσκονται στο δέρμα, στον αρθρικό θύλακο, στους συνδέσμους  και στις μυοτενόντιες κατασκευές και οι οποίοι αναποκρίνονται στην μηχανική παραμόρφωση.

Αν και η ύπαρξη μηχανοϋποδοχέων  και ο πιθανός τους ρόλος στην λειτουργία του γόνατος είχε συζητηθεί περισσότερο από 100 χρόνια πριν, μόλις το 1984  έγινε από τον Shultz  η πρώτη εμπεριστατωμένη περιγραφή τους στον ανθρώπινο Πρόσθιο Χιαστό Σύνδεσμο. Αναγνωρίστηκαν 2 τύποι υποδοχέων.  Ο τύπος ΙΙΙ κατά Freeman  και  Wyke  και ελεύθερες νευρικές απολήξεις.

Ακολούθησαν περισσότερο λεπτομερείς περιγραφές. Τρία είδη μηχανοϋποδοχέων με διαφορετικά μορφολογικά χαρακτηριστικά έχουν αναγνωριστεί στον Π.Χ.Σ. από τους Schutte et al: Δύο είδη τελικών οργάνων του Ruffini καθώς επίσης και σωμάτια του Paccini. Αναγνωρίζεται επίσης στηνεργασία αυτή  ένας μικρότερος αριθμός τελικών νευρικών απολήξεων.

 Οι υποδοχείς των χιαστών συνδέσμων χαρακτηρίζονται  σύμφωνα με την συμπεριφορά τους σαν στατικοί ή δυναμικοί μηχανοϋποδοχείς. Ανάλογα με την θέση που κατέχει ο υποδοχέας παρέχει πληροφορίες σχετικά με την ενδοαρθρική πίεση,  την θέση της άρθρωσης, και την ταχύτητα και την απόσταση της κίνησης.

     Τα σωμάτια του Pacini είναι ταχέως πρασαρμοζόμενοι υποδοχείς και παρουσιάζουν χαμηλό ουδό για τα μηχανικά ερεθίσματα. Είναι ανενεργείς όταν η άρθρωση είναι ακινητοποιημένη και όταν η άρθρωση στρέφεται με σταθερή ταχύτητα και δραστηριοποιούνται όταν αυτή επιταχύνεται ή επιβραδύνεται. Έτσι τα σωμάτια του Pacini χαρακτηρίζονται ως δυναμικοί μηχανοϋποδοχείς.

Τα  τελικά όργανα του Ruffini είναι παρόμοια με τα όργανα του Golgi και αντιπροσωπεύουν τον μεγαλύτερο αριθμό μηχανοϋποδοχέων του Π.Χ.Σ. Χαρακτηρίστηκαν σαν στατικοί υποδοχείς επειδή παρουσιάζουν βραδεία προσαρμογή στα ερεθίσματα και χαμηλό ουδό ερεθισμού. Οι υποδοχείς αυτοί θεωρείται ότι ενεργοποιούνται όταν η άρθρωση φθάνει στο τελικό εύρος της κίνησης της Σε αντίθεση με τα σωμάτια του Pacini  τα οποία είναι ευαίσθητα στην συμπίεση, τα τελικά όργανα του Ruffini πιστεύεται ότι είναι υποδοχείς διάτασης

      Οι ελεύθερες νευρικές απολήξεις ενεργοποιούνται σε μη φυσιολογική παραμόρφωση της άρθρωσης και με την επίδραση χημικών παραγόντων όπως μεσολαβητές φλεγμονής πχ ισταμίνη, βραδυκινίνη και προσταγλανδίνες.

      Το εκτεταμένο ενδοσυνδεσμικό αυτό νευρικό δίκτυο του προσθίου χιαστού συνδέσμου αντιστοιχεί σε ποσοστό ίσο με 1 % του συνολικού όγκου του. Εκτός από τον Π.Χ.Σ. μηχανοϋποδοχείς έχουν περιγραφεί επίσης στον οπίσθιο χιαστό σύνδεσμο, στον  αρθρικό θύλακο, στον  έξω πλάγιο  και έσω πλάγιο σύνδεσμο, στους μηνίσκους  στην περιφερική μοίρα της λαγονοκνημιαίας ταινίας και το υποεπιγονατιδικό λιπώδες σώμα.

         Οι υποδοχείς αυτοί διακρίνονται σε αρθρικούς (σωμάτια Ruffini, σωμάτια Pacini, αρθρικές απολήξεις Golgi-Mazzoni και ελεύθερες νευρικές απολήξεις) και μυοτενόντιους  μηχανουποδοχείς (μυϊκή άτρακτος, τενόντια όργανα Golgi) και διεγείρονται υπό διαφορετικές συνθήκες κίνησης και φόρτισης της άρθρωσης.

       

      Σαν συμπέρασμα οι μηχανοϋποδοχείς  του γόνατος φαίνεται ότι έχουν σημαντική συνεισφορά στην επίτευξη της δυναμικής σταθερότητας της άρθρωσης , ο ρόλος της οποίας δεν πρέπει να υποτιμάται στην διατήρηση  της φυσιολογικής λειτουργικότητας της άρθρωσης. Η κάκωση μάλιστα των μηχανοϋποδοχέων του συνδέσμου μετά από ρήξη του Πρόσθιου Χιαστού συμβάλει στην απώλεια του νευρομϋικού ελέγχου και  δυναμική αστάθεια της άρθρωσης.

 

 Α. Γ. ΑΓΓΟΥΛΕΣ

“Η ΙΔΙΟΔΕΚΤΙΚΗ ΑΙΣΘΗΤΙΚΟΤΗΤΑ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΑΝΑΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΤΟΥ ΠΡΟΣΘΙΟΥ ΧΙΑΣΤΟΥ ΣΥΝΔΕΣΜΟΥ ΜΕ ΜΟΣΧΕΥΜΑ ΕΠΙΓΟΝΑΤΙΔΙΚΟΥ ΤΕΝΟΝΤΟΣ ΜΕ ΟΣΤΙΚΑ ΑΚΡΑ ΣΕ ΣΥΓΚΡΙΣΗ ΜΕ ΑΥΤΗ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΧΡΗΣΗ ΜΟΣΧΕΥΜΑΤΟΣ ΙΣΧΙΟΚΝΗΜΙΑΙΩΝ ΚΑΙ Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΗΣ ΣΤΟ ΤΕΛΙΚΟ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ" ΔΙΔΑΚΤΟΡΙΚΗ ΔΙΑΤΡΙΒΗ, ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΟΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ, ΑΘΗΝΑ 2010